22/10/2013

TỰ DO TÔN GIÁO LÀ GÌ? BÀI 2

Tác giả: Unknown viết lúc 22/10/2013 | 22.10.13

Hồ Ngọc Thắng


Trong bài viết “Tự do tôn giáo là gì? Bài 1” tôi đã trình bày suy nghĩ, nói đúng hơn là quan điểm của cá nhân tôi là: Bảo vệ tự do tôn giáo, trước tiên là phải bảo vệ sự tự do tham gia hay không tham gia một tôn giáo nào. Sự tự do lựa chọn đó phải bảo vệ bằng văn bản pháp luật và sự thực thi quy định đó trong cuộc sống hàng ngày.

Trong bài viết này tôi đưa ra những suy nghĩ của tôi về tự do tôn gíáo cho những người tham gia một tôn giáo ở một số quốc gia trong đó có Việt Nam.

Chúng ta ai cũng biết, trên thế giới có nhiều tôn giáo khác nhau. Một trong những tôn giáo lâu đời và có số lượng người tham gia lớn nhất là đạo thiên chúa giáo. Ở quốc gia A Rập Saudi, việc thực hiện các hành động của đạo thiên chúa giáo nơi công cộng đều bị cấm đoán. Việc nhập khẩu hay in lại kinh thánh (tiếng Đức gọi là Bibel) bị nghiêm cấm. Sẽ bị xử phạt, nếu ai tham gia các nghi lễ của nhà thờ như tụng kinh, lễ rửa tội…Ai bỏ đạo hồi của mình để theo đạo thiên chúa giáo sẽ bị xử tội, có thể tới mức án tử hình. Ở Cộng hòa Hồi giáo Iran thì đạo thiên chúa giáo không bị cấm, nhưng việc truyền đạo lại bị nghiêm cấm và bị trừng phạt.

Ở nhiều nước mà đạo hồi là quốc đạo thì khi kết hôn, người không theo đạo hồi bắt buộc phải theo đạo hồi. Tại Cộng hòa Irak thì đạo thiên chúa giáo và đạo tin lành không bị nhà nước nghiêm cấm hay cản trở sự tự do tôn giáo của giáo dân. Nhưng, tình hình đất nước hỗn loạn, cơ quan chính quyền không bảo vệ được nhà thờ và con chiên của hai dòng đạo này. Họ bị các dòng đạo khác đàn áp nghiêm trọng. Từ thực tế đó, cơ quan chuyên trách của CHLB Đức, hiên nay công nhận và cho phép công dân Irak được lưu vong vì lý do tôn giáo, nếu người nào đó chứng minh được rằng, mình có quốc tịch Irak và theo đạo thiên chúa giáo hay tin lành. Tất nhiên là người đó trước khi có mặt ở Đức chưa bị lấy vân tay ở các nước trong khối EU và Thụy Sĩ.

Còn tình hình tự do tôn giáo ở Việt Nam hiện nay như thế nào? Sau đây tôi trình bày những điều “mắt thấy tai nghe” của tôi: 

Trước đây tôi về Việt Nam cứ hai hoặc ba năm một lần, nhưng từ 10 năm trở lại đây năm nào cũng có mặt ở quê hương. Một thuận lợi lớn là tôi có bà con ở cả ba miền của đất nước. Nhờ có bà con họ hàng nên tôi dễ dàng tiếp xúc với cuộc sống của người dân địa phương. Tôi đã đi từ Bắc vào Nam từ Nam ra Bắc, từ đồng bằng đến vùng sâu vùng xa hẻo lánh, ví dụ như đến tỉnh Lai Châu, Lào Cai, Yên Bái, miền tây Thanh Hóa, miền tây Nghệ An, Đồng bằng Sông Cửu Long…

Các cơ quan nhà nước Đức không giao cho tôi nhiệm vụ điều tra hay xem xét tình hình tự do tôn giáo ở Việt Nam và tình hình nhân quyền của Việt Nam. Là một quan chức chính phủ được giao nhiệm vụ xét và quyết định về đơn xi tị nạn của người nước ngoài vì lý do chính trị hay tôn giáo, nên tôi luôn quan tâm đến các vấn đề liên quan đến nghề nghiệp của mình.

Nhiều người nói, đây là bệnh nghề nghiệp, còn tôi thì gọi là sự quan tâm nghề nghiệp. Khi tới thăm một thành phố hay một vùng nông thôn, tôi cố gắng tìm đến các nhà thờ hay địa điểm sinh hoạt tôn giáo của người bản địa. Có lần tôi cùng vợ, con chứng kiến cảnh hoạt động tôn giáo của giáo dân xứ Bùi Chu-Phát Diệm ở Ninh Bình. Một hình ảnh luôn luôn đập vào mắt tôi là rất nhiều nhà thờ được tu bổ khang trang. Nhiều nhà thờ được xây mới.

Tôi đã hai lần đến thăm Chùa Bái Đính ở Ninh Bình trong năm 2010 và 2013. Khi đến thăm chùa này xong, ai giám nói là tự do tôn giáo ở Việt nam có vấn đề. Tôi thường xuyên tìm cách để bắt chuyện với giáo dân thiên chúa giáo và các phật tử. Qua phong cách và quần áo trên người, người dân dễ nhận ra tôi là Việt kiều chứ không phải là công an Việt Nam mặc thường phục, nên họ nói chuyện với tôi rất thoải mái về đời sống tôn giáo của họ.

Cho đến hôm nay tôi không phát hiện ra một dấu hiệu nào khả nghi sự vi phạm tự do tôn giáo ở Việt Nam. Để đảm bảo tính khách quan khi nhìn nhận vấn đề, tôi đã nhiều lần nói chuyện với người thân của tôi. Mẹ tôi đã ngoài 80, nhưng vẫn còn khỏe và rất minh mẫn. Hai mẹ con tâm sự với nhau rất nhiều, mỗi khi tôi về Việt Nam. Khi hỏi, liệu chính quyền có gây khó dễ cho người dân trong hoạt động tôn giáo, mẹ tôi đã nói thế này: Hồi kháng chiến chống thực dân pháp, có một số người công giáo làm tay sai, gián điệp cho quân đội Pháp. Vì lẽ đó chính quyền phải cảnh giác với một số người. Bây giờ đất nước mình thực sự độc lập, thống nhất và dân chủ, cản trở tôn giáo để làm gì. Có một số người đội lốt tôn giáo để chửi chính quyền và xã hội. Họ là những người bất mãn với chế độ và nhà nước hoặc là họ hằn học vì một lý do nào đó mà chỉ họ mới biết được. Tôi tin mẹ tôi, tôi biết mẹ tôi không nói dối tôi.

Các cơ quan nhà nước và tòa án của Cộng hòa Liên bang Đức có một đánh giá thống nhất về tự do tôn giáo ở Việt Nam là: Vì tham gia tôn giáo hay hoạt động tôn giáo không một công dân nào bị nhà nước hay xã hội gây khó dễ hay đàn áp. Đánh giá này trước hết dựa vào văn bản pháp luật của Việt Nam. Trước tiên, điều 70 của Hiến pháp nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 1992 đảm bảo quyền tự do tham gia và hoạt động tôn giáo của công dân.

Để cụ thể hóa quyền hiến pháp này thì Pháp lệnh 2004 về tín ngưỡng, tôn giáo và Nghị định thi hành 2005 được ban hành. Trong đời sống hàng ngày thì quyền tự do này cũng được đảm bảo. Chỉ có ai vừa hoạt tôn giáo vừa hoạt động chống đối, trong tiếng Đức họ dùng cụm từ “oppositionelle Tätigkeit”, mới bị gặp khó khăn với pháp luật. Để phục vụ hoạt động chuyên môn của các cơ quan và tòa án, Bộ ngoại giao Đức đưa ra đều đặn báo cáo về tình hình ở Việt Nam, lần cuối là trong năm 2013. Bản báo cáo này là tài liệu chỉ dùng trong cơ quan chuyên trách nên được xếp vào loại “giữ kín” (trong tiếng Đức là Verschlusssache).

Vì lẽ đó tôi không được phép tiết lộ chi tiết về nội dung báo cáo. Tôi biết, tôi không phạm tội tiết lộ bí mật quốc gia, nếu tôi nói: Chương 1.4. của bản báo đề cập chi tiết về tự do tôn giáo ở Việt Nam. Tôi cũng biết, tôi không bị xử lý theo quy định của nghành, nếu tôi nói: Đánh giá của Bộ ngoại giáo Đức về tình hình tự do tôn giáo ở Việt Nam là khách quan và chính xác.

Các quan chức được giao nhiệm vụ xét đơn tị nạn của người Viêt Nam được cung cấp một loại hồ sơ mà người Việt hay gọi “cẩm nang” phục vụ quyết đinh. “Cẩm nang” này luôn luôn được bổ sung đúng với tình hình thực tế ở Viêt Nam. Trong “cẩm nang” này thì câu hỏi về tự do tôn giáo ở Việt Nam được trình bày khá chi tiết.Các quan chức phụ trách Việt Nam cũng được được bồi dưỡng kiến thức về lịch sử, văn hóa, kinh tế và chính trị Việt Nam. Để có khả năng nhận xét, liệu một người xin tị nạn nói dối hay nói thật, thì các quan chức thường xuyên được nâng cao chuyên môn về lĩnh vực tâm lý học.

Hàng năm Bộ nội vụ Liên bang chi một khối lượng tài chính khổng lồ để nâng cao nghiệp vụ quan chức xét và quyết đinh đơn tị nạn, một lượng tiền không nhỏ chi vào việc mời các nhà tâm lý học đến thuyết trình. Rất có thể là các quan chức được đào tạo và bồi dưỡng nghiệp vụ chu đáo và có trong tay các tài liệu chính xác về tình hình Việt Nam, cho nên những năm gần đây hầu như không có công dân nào của Việt Nam được lưu vong vì lý do tôn giáo. Có người tị nạn khai là phải chạy trốn khỏi Việt Nam vì lý do chính trị, hay tôn giáo nhưng quan chức Đức họ lật lại các tờ báo mà bất kỳ người dân Việt Nam nào cũng mua được ra xem. Các bài báo kể tỉ mỉ việc vở nợ của người đó hoặc có người bị truy tố tội lừa đảo, nhận hối lộ hoặc môi giới hối lộ, nhưng khai là hoạt động chính trị . 

Hàng tháng, hàng quý, hàng năm, Bộ nội vụ Liên bang Đức đưa ra thông báo báo chí về thống kê số người nộp đơn xin tị nạn và kết quả quyết định. Nhiều năm trước đây, Việt Nam luôn ở trong danh sách “Top 10” có số lượng người xin tị nạn ở Đức. Theo thống kê đã công khai đưa ra cho những năm gần đây thì số lượng đơn xin tị nạn của người Việt rất ít, những người Việt Nam được ở lại Đức chủ yếu không phải vì bị đàn áp do lý do chính trị hay tôn giáo mà vì lý do nhân đạo. Đại đa số những người được ở lại phần lớn vì bệnh tật hiểm nghèo hay hoàn cảnh gia đình éo le rất đặc biệt. Nếu xem chu đáo thống kê công khai của Bộ nội vụ Cộng hòa Liên bang Đức về đơn xin tị nạn của người Việt Nam thì không ai giám quả quyết “tự do tôn giáo ở Việt Nam có vấn đề”.

7 nhận xét

11:17 29 tháng 10, 2013 Reply

Từ góc độ văn hóa, có thể coi nhiều tín ngưỡng và tôn giáo trên thế giới là sản phẩm sáng tạo của loài người. Một số người sáng lập ra một số tôn giáo được tôn xưng vì họ đã phấn đấu, hy sinh vì hạnh phúc của con người, hướng tới những giá trị tốt đẹp cho con người. Nhiều giá trị đạo đức của tôn giáo được đề cao, tiếp thu trong phạm vi rộng vì mang tính nhân văn, không bị quy định bởi quan điểm "hữu thần" hay "vô thần", vì rất gần gũi với một số tiêu chí đạo đức mà loài người tiến bộ hướng tới.

11:19 29 tháng 10, 2013 Reply

Việt Nam là quốc gia có nhiều tín ngưỡng, tôn giáo cùng tồn tại, trong đó có một số tôn giáo du nhập từ bên ngoài như Phật giáo, Công giáo, Tin lành, Hồi giáo,... và một số tôn giáo ra đời trong nước như Cao Ðài, Hòa Hảo... Dù đức tin, sự thờ phụng của đồng bào theo các tôn giáo khác nhau nhưng cùng có điểm tương đồng ở tinh thần dân tộc, truyền thống yêu nước, truyền thống văn hóa. Yếu tố dân tộc đã "định vị" trong mỗi người Việt Nam trước khi tin theo một tín ngưỡng, tôn giáo nào đó.

11:21 29 tháng 10, 2013 Reply

ai đó nói rằng: Ở Việt Nam "tự do tôn giáo chỉ có trên giấy tờ" và "không có tính thực tiễn" là không có cơ sở. Ðó là cái nhìn phiến diện, thiếu khách quan, thiếu thiện chí đối với vấn đề tín ngưỡng, tôn giáo ở Việt Nam. Trong nhiều nỗ lực của mình, Nhà nước Việt Nam đã bảo đảm thực hiện quyền bình đẳng trong chính sách tự do tôn giáo - với ba nguyên tắc cơ bản: bình đẳng về tín ngưỡng; bình đẳng về quyền lợi, nghĩa vụ (nghĩa vụ tôn giáo, nghĩa vụ công dân); bình đẳng về luật pháp. Việc bảo đảm tự do tín ngưỡng, tôn giáo ở Việt Nam được đặt hài hòa trong tương quan hài hòa với những yếu tố lịch sử - văn hóa của dân tộc, kết hợp với việc giữ vững an ninh quốc gia, chủ quyền dân tộc.

11:22 29 tháng 10, 2013 Reply

ÐỂ giải quyết các vấn đề tôn giáo, Nhà nước Việt Nam coi trọng việc thể chế hóa trong công tác quản lý Nhà nước về tôn giáo, phù hợp với các Công ước và luật pháp quốc tế, phù hợp với thực tiễn của tôn giáo ở Việt Nam, cũng như tôn trọng quan hệ của các tổ chức tôn giáo trong nước với các tổ chức tôn giáo thế giới. Quan hệ đang tiến triển tốt đẹp giữa Nhà nước Việt Nam với Vatican trong những năm gần đây có thể minh chứng cho điều này.

11:23 29 tháng 10, 2013 Reply

Chính sách nhất quán của Nhà nước Việt Nam - từ chính thể dân chủ cộng hòa đến chính thể cộng hòa xã hội chủ nghĩa, luôn luôn tôn trọng và tạo điều kiện thuận lợi để mọi người dân thực hiện quyền tự do tôn giáo , tín ngưỡng; coi trọng chính sách đoàn kết, hòa hợp giữa các tôn giáo, đảm bảo bình đẳng, không phân biệt đối xử vì lý do tôn giáo, tín ngưỡng, bảo hộ hoạt động của các tổ chức tôn giáo bằng pháp luật - đó là sự thật không ai có thể xuyên tạc và phủ nhận!

10:24 1 tháng 11, 2013 Reply

đảng và nhà nươc ta luôn coi trong thuc hiện chính sách đoàn kết toàn dân tộc.tôn giáo la một bộ phận không thể tách rời trong cộng đồng người việt.đảng và nhà nước ta luôn quan tâm thực hiên chính sach với đồng bào giao dân.không ai có thể phủ nhận điều đó.các nước phương tây không có sự hiểu biết đầy đủ chính xac về tình hình tôn giáo ở việt nam.những thông tin của họ là lỗi thời, lac hậu và hầu hết là bịa đặt, vu cáo

14:41 27 tháng 6, 2018 Reply

Có những thực tế như sau. Một là, rất nhiều người dân công giáo hiền lành, đức độ. Nhưng cũng rất nhiều người cực đoan, ma quái. Hai là, phần lớn người dân rất ngại sống gần vùng đồng bào Công giáo. Vì rất nhiều lý do. Trong đó có lý do : tính đoàn kết đôi khi vô lối không phân biệt đúng sai. Ba là, một số lợi dụng chính sách công giáo của Nhà nước, tính đoàn kết để trục lợi. Ví dụ : tôi và một anh bạn có mua một miếng đất vùng đồng bào Công giáo (khi mua nhiều người can nhưng chúng tôi bỏ qua vì nghĩ mọi người hiểu sai). Nhưng giờ đây bán không nổi vì có một ông nhà gần đó tìm cách cản trở để mua rẻ. Chẳng hạn, ông đó có ruộng gần đó và không cho nước từ mảnh đất tôi chảy qua (nước tự nhiên không phải nước thải) và đòi chúng tôi phải mua ruộng của ông đó, tất nhiên với giá cao. Ai đến mua ông đó cũng dèm pha. Mặc dù tôi hứa là bất cứ ai mua anh đều có quà.
Tôi nghĩ, đồng bào Việt Nam dù tôn giáo nào hoặc không theo tôn giáo nào đều nên đoàn kết và không phân biệt. Không nên đoàn kết chỉ trong cộng đồng tôn giáo mình sẽ gây ra bè phái, hiểu nhầm. Nếu có chuyện lợi dụng Công giáo để trục lợi thì cha xứ và cộng đồng giáo dân phải có giáo dục, khuyên răn kịp thời.

Đăng nhận xét

Cám ơn đã đọc bài viết!
- Mọi thắc mắc, gợi ý hoặc bình luận xin chia sẻ bên dưới hoặc Gửi thư hay Báo lỗi
- Hãy viết bằng tiếng Việt có dấu để mọi người dễ đọc hơn!
- Chèn link bằng thẻ: <a href="Link" rel="nofollow">Tên</a>
- Tạo chữ <b>đậm</b> <i>Ngiêng</i>
Thank You!