23/05/2015

BIỂN ĐÔNG TRONG CANH BẠC CỦA CÁC NƯỚC LỚN

Tác giả: Unknown viết lúc 23/05/2015 | 23.5.15

Mõ Làng
Biển Đông đang sôi lên từng giờ, một số nhà bình luận dự báo về đụng độ Mỹ - Trung. Việt Nam không thể đứng ngoài biến động đó. Vậy sự lựa chọn của Việt Nam sẽ ra sao?

Nước lớn trong cục diện chính trị

Những biến động vừa qua của cục diện chính trị - an ninh thế giới cho thấy vệnh mệnh của một quốc gia chịu sự tác động của nhiều nhân tố cấu thành, song tương quan lực lượng và quan hệ giữa các nước lớn luôn là nhân tố có tính chất chi phối chính. Trên sân khấu chính trị quốc tế hiện nay, các nước lớn luôn giữ một vai trò hết sức quan trọng.

Những tiêu chí quốc tế truyền thống đánh giá một nước được coi là nước lớn phải có một số hoặc tất cả các lợi thế so sánh với các nước khác như: lớn về diện tích, đông về dân số; mạnh về quân sự - quốc phòng; chiếm tỉ trọng lớn trong tổng tiềm lực kinh tế - thương mại, khoa học, kỹ thuật; có nhiều giá trị văn hóa – tinh thần tiêu biểu. Gần đây, giới nghiên cứu đưa ra khái niệm mới: “sức mạnh cứng” và “sức mạnh mềm”. Sức mạnh cứng là những giá trị nói trên còn sức mạnh mềm đó là sức hấp dẫn đối với thế giới bên ngoài qua uy tín chính trị, khả năng khoa học và công nghệ, văn hóa và giáo dục. Trong đó uy tính chính trị là cốt lõi. 

Cùng với những giá trị nói trên, nước đó phải có quyền lực cao hơn trong mối quan hệ tương tác với các quốc gia khác, đồng thời quyền lực đó phải được thể hiện qua chính sách cụ thể của quốc gia đó và phải được sử dụng để gây ảnh hưởng đến đời sống quan hệ quốc tế. Nói cách khác, nước lớn phải là chỗ dựa tin cậy cho nước nhỏ trong quan hệ quốc tế. 

Trong thế kỷ XXI, có tám nước được xếp vào hạng nước lớn – cường quốc là Mỹ, Trung Quốc, Nhật Bản, Nga, Ấn Độ, Anh, Đức, Pháp, trong đó các nước Anh, Pháp, Đức thường được xem xét trong tổng thể chế chung về Liên minh Châu Âu (EU). 

Sức mạnh của các cường quốc nói trên được phô diễn trước hết là sức mạnh quân sự. Dự báo chi tiêu quân sư trong năm 2014 cho thấy, tổng chi tiêu quốc phòng của toàn cầu dự kiến đạt 1.547 tỷ USD, tăng 0,6% so với năm 2013 và động lực tăng trưởng trong chi tiêu quân sự sẽ đến từ Nga, Trung Quốc. Cho dù vẫn là nước dẫn đầu về phí tổn trong lĩnh vực quốc phòng, nhưng chi phí của Mỹ sẽ giảm xuống còn khoảng 575 tỷ USD vào năm 2014 do cắt giảm chi tiêu. Song gần đây, tình hình Biển Đông đã làm cơ quan hành pháp, lập pháp Mỹ xem xét lại chính sách quốc phòng của mình. Mới đây, Tổng thống Mỹ đã kêu gọi quốc hội thông qua Công ước luật biển và tăng chi tiêu quốc phòng. Còn Nhật Bản đã quyết định cho phép quân đội nước mình được tham chiến bên ngoài lãnh thổ quốc gia.

Trong khi vạch chiến lược và triển khai trên thực tiễn biện pháp để đảm bảo an ninh quốc gia, các nước nhỏ đều phải tính tới vai trò và chiến lược của các nước lớn. Những quan hệ hợp tác, liên minh, mâu thuẫn, xung đột, phân chia ảnh hưởng... giữa các nước lớn đang tác động sâu sắc, trực tiếp đến lợi ích của các quốc gia và các quan hệ quốc tế. 

Trước đây, không gian địa lý là một yếu tố cực kỳ quan trọng trong xử lý mối quan hệ quốc tế. Nhưng ngày nay, yếu tố đó không còn có ý nghĩa quyết định nữa vì khả năng can thiệp quân sự ngày nay là không giới hạn. Hội nhập kinh tế, văn hóa mở rộng với nhiều sự lựa chọn. Câu “nước xa không cứu được lửa gần” đã không còn nguyên nghĩa giá trị.

Những chuyển động trong chính sách Biển Đông

Ảnh hưởng của các nước lớn đối với một quốc gia, nhóm quốc gia hoặc cả cộng đồng thế giới không ổn định và biến đổi theo sự thay đổi của tương quan lực lượng tại các khu vực và trên thế giới. Vấn đề này được phản ánh khá rõ qua sự điều chỉnh chính sách đối ngoại của các nước lớn trong thời gian qua đối với Biển Đông.

Trung Quốc, trong toan tính thâu tóm Biển Đông đã bất chấp phản đối của các nước lân bang tiến hành các bước đi quyết liệt. Từ tuyên bố chủ quyền đường 9 đoạn chiếm gần trọn Biển Đông; đơn phương ra lệnh cấm đánh bắt cá; bồi đắp mở rộng, xây dựng các công trình trên chuỗi các đảo, bãi đá ở mà họ chiếm được của Việt Nam ở Trường Sa...

Nước Mỹ, sau tuyên bố xoay trục về Châu Á, tuy tuyên bố “đứng ngoài mọi tranh chấp” nhưng đã thể hiện thái độ kiên quyết chống lại việc cậy lớn bắt nạt bé, bất chấp luật pháp quốc tế bồi đắp, xây dựng các đảo chiếm được ở Trường Sa của Trung Quốc. Nước Nhật thì càng quyết liệt hơn khi chỉ đích danh sự gây hấn của Trung Quốc và tuyên bố ủng hộ các nước nhỏ bảo vệ chủ quyền.

Dư luận thế giới dự báo về một cuộc đụng độ Mỹ - Trung trên Biển Đông khi mà các hoạt động quân sự của Mỹ gia tăng quyết liệt nhằm ngăn chặn Trung Quốc bành trướng lãnh thổ.

Các nước ASEAN có quyền lợi liên quan trên Biển Đông như Philippin, Indonesia, Malaysia, Brunei, Việt Nam, đứng trước hành động bắt nạt, nói một đằng làm một nẻo của Trung Quốc đã dần nhận thấy không thể, và không nên lệ thuộc vào một nước lớn có lợi thế quan hệ về không gian địa lý, chính trị, văn hóa nhưng thiếu đi sự tin cậy như Trung Quốc. ASEAN đã đoàn kết hơn trong ứng xử với Trung Quốc.

Cân nhắc của Việt Nam

Bị "kẹt" giữa hai thế lực lớn, chắc chắn Việt Nam phải cân nhắc kĩ lưỡng bước đi của mình bởi vì Việt Nam có lợi ích ở đó. Đường lối chiến lược của Việt Nam thì đã rõ trong tuyên bố "độc lập, tự chủ", "không liên minh với nước này để chống lại nước kia" nhưng về sách lược chắc phải có sự mềm dẻo. 

Vấn đề cốt yếu để định sách lược, như Thủ tướng Nguyễn Tấn Dũng đã nói là phải có "lòng tin chiến lược". Trên thực tế, lòng tin đó vẫn chưa vững chắc khi mà phía Trung Quốc vẫn "nói một đường làm một nẻo" trong giải quyết những tranh chấp trên Biển Đông. Còn phía Mỹ thì vẫn luôn chìa ra "món ăn kèm" về dân chủ, nhân quyền (một nguy cơ gây bất ổn nội bộ, cách mạng màu) trong giải quyết mọi vấn đề chính trị, kinh tế của Việt Nam với Mỹ.

Những chuyến đi con thoi của các nguyên thủ quốc gia Việt Nam giữa hai nước lớn liệu có hóa giải được những nghi ngại ảnh hưởng đến "lòng tin chiến lược" để lựa chọn sách lược với Biển Đông? Người ta chờ đợi nhiều vào chuyến đi của ông Nguyễn Phú Trọng sang Mỹ sắp tới.

18 nhận xét

15:39 23 tháng 5, 2015 Reply

Trong bối cảnh hiện tại, chỉ có sự hợp tác với nước lớn khác; hoặc các nước ASEAN có quyền lợi liên quan trên Biển Đông như Philippin, Indonesia, Malaysia, Brunei, Việt Nam cùng bắt tay nhau thì mới có thể giúp ta bảo toàn lãnh thổ được. Chúng ta chẳng nên hy vọng vào sự đổi khác của Trung Quốc trong mối quan hệ với Việt Nam

16:49 23 tháng 5, 2015 Reply

Biển Đông là quyền lợi chung của các nước trong khu vực nhưng hiện tại Trung Quốc với âm mưu phá vỡ cục diện vốn có để nhảy vào chiếm quyền lợi cho mình. Việc bắt tay với ai trong tình hiện nay đều phải cận trọng trong từng bước đi, điều đó thể hiện vào chính sách ngoại giao của Nhà nước ta trong thời gian tới như thế nào?

11:03 24 tháng 5, 2015 Reply

Vấn đề trên biển đông đang có những diễn biến hết sức căng thẳng,trung quốc vẫn đang ngang ngược và phi lí.chính vì vậy những bước đi của VIệt Nam cần phải được tính toán kĩ lưỡng nhưng cũng cần phải mềm dẻo để giải quyết vấn đề một cách hợp lí nhất,

11:15 24 tháng 5, 2015 Reply

tình hình trên biển đông ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh an toàn hàng hải trong khu vực và trên thế giới,tuy nhiên những gì đang diễn ra cũng sẽ là canh bạc tất tay cho các nước lớn.họ đang đi những nước cờ nhằm thực hiện mưu đồ riêng của mình.chúng ta cần phải hết sức cảnh giác.

13:30 24 tháng 5, 2015 Reply

Người Trung Quốc thường có câu: "Không có đồng minh vĩnh viễn, chỉ có lợi ích vĩnh viến". Về bản chất, câu ấy không hề sai trong chính trị. Các nước dù có quan hệ ngoại giao với nhau tốt đến mấy đi chăng nữa thì khi động chạm đến lợi ích của nhau cũng có thể trở mặt coi nhau như thù và ngược lại. Việt Nam dứt khoát phải tự đặt niềm tin vào chính mình, tự mình bảo vệ lấy mình thôi.

14:08 24 tháng 5, 2015 Reply

Bị "kẹt" giữa 2 ông lớn khó chiều, Việt Nam cần phải hết sức thận trọng trong việc đưa ra lựa chon con đường, đối sách cho mình. Mỹ và Trung Quốc đều có những mưu đồ riêng với khu vực biển Đông. Giữ vững nguyên tắc, lập trường của mình song cũng phải khéo léo trong ngoại giao để không mắc mưu của Trung Quốc cũng như Mỹ là điều chúng ta cần phải làm.

19:10 24 tháng 5, 2015 Reply

Các nước lớn đều muốn có tiếng nói ở biển đông vì nước nào cũng có mục đích riêng của chúng. Biển đông không những chỉ có vị trí địa lí quan trọng mà còn có nhiều nguồn lợi tài nguyên.

19:15 24 tháng 5, 2015 Reply

Việt Nam cần tận dụng không khéo các hoạt động ngoại giao với các nước lớn để làm giảm nhiệt các vấn đề trên biển đông.

19:18 24 tháng 5, 2015 Reply

Các nước trong khu vực có tranh chấp biển đông với Trung Quốc cần ngồi lại với nhau để bàn phương án đối phó với bọn Trung Quốc lắm thủ đoạn.

08:50 25 tháng 5, 2015 Reply

Biển Đông hiện tại đang là vấn đề nóng mà các nước lớn trên thế giới đều quan tâm, không chỉ thuận lợi về địa lí khi thông thương trên biển mà còn nguồn tài nguyên dồi dào mà biển đông đang mang trong nó. Do vậy các nước lớn đều muốn sự có mặt của mình.

23:19 25 tháng 5, 2015 Reply

Biển Đông lại dậy sóng và có khả năng chúng ta không có một mùa hè vui chơi nghỉ mát cùng gia đình, bạn bè rồi, lần này có vẻ nghiêm trọng hơn vụ giàn khoan nước sâu HD 981. Lần này có sự tham gia của Mỹ và quân đồng minh. Không biết mọi chuyện sẽ diễn biến như thế nào.

23:25 25 tháng 5, 2015 Reply

Việt Nam đang đứng trước một ngã rẽ chính trị thế kỷ, nếu không cẩn thận trong lần này sẽ là một thảm họa trong tương lai, hơn ai hết, Việt Nam đang chứng tỏ quyền của mình với biển Đông, tôi tin chắc rằng chúng ta sẽ hành động như một nước có tự chủ, không dựa vào các nước lớn.

Kim
15:05 26 tháng 5, 2015 Reply

Biển Đông là nơi có vị trí chiến lược quan trọng, nó luôn là miếng mồi cho các nước lớn nhắm tới. Mỹ hay Trung Quốc cũng vậy , bọn chúng bành trướng hay tỏ ý giúp đỡ , cuối cùng chỉ là do lợi ích bọn chúng bị đe dọa. Vậy thôi . Bị kẹp giữa 2 tên to lớn này là việc hết sức nan giải đối với một đất nước như Việt Nam . Mong rằng mọi chuyện rồi cũng sẽ ổn .

12:19 31 tháng 5, 2015 Reply

Vụ này không biết ý định thực của hai nước thế nào, bởi mình thì vẫn còn băn khoăn rất nhiều giả thuyết, có thể chia ra làm hai loại, loại thứ nhất là Mỹ với Trung Quốc không thực sự xung đột mà những động thái này chỉ là biểu hiện bề ngoài của họ, bên ngoài họ tỏ ra mâu thuẫn và chỉ trích nhau nhưng thực chất đã có một thỏa thuận bắt tay

12:22 31 tháng 5, 2015 Reply

Nếu trường hợp này thực sự xảy ra thì rất có thể những nước nhỏ như Việt Nam, philipine vốn là những nước chịu ảnh hưởng lớn và thiệt hại rất nhiều trong những o ép của Trung Quốc thời gian gần đây ở Biển Đông thì nếu Trung và Mỹ bắt tay, đó sẽ là cái kết bi thảm cho nền an ninh và hòa bình trong khu vực

12:24 31 tháng 5, 2015 Reply

Thực sự thì trường hợp này không phải là không thể xảy ra, bởi từ trước đến nay các nước lớn không hề quan tâm đến sự an nguy của nước nhỏ kể cả đó là đồng minh của mình như Mỹ và philipine, các nước nhỏ vốn là vật hi sinh thay thế cho sự xung đột, bởi một khi xung đột giữa hai cường quốc xảy ra thì đó là một sự kiện cực kì lớn trong lịch sử

12:27 31 tháng 5, 2015 Reply

Với số lượng vũ khí thực sự hai bên có, với sự hiện đại và phát triển của khoa học kĩ thuật ngày nay thì nếu Mỹ và Trung đánh nhau, quy mô của nó sẽ phải ngang với world war 3 chứ chẳng chơi. Lúc đấy thì Việt Nam mình ở ngay trung tâm cuộc chiến, không biết rồi sẽ thành ra cái gì :v

12:30 31 tháng 5, 2015 Reply

Trường hợp thứ hai là hai nước này thực sự xung đột và có quan điểm trái ngược nhau về vấn đề biển đông và những động thái của họ hiện nay không phải là một cách để đánh lừa dư luận, thế thì có lẽ đây sẽ là một giải pháp cho vấn đề, nhưng thực sự để cho Trung Quốc dừng lại thì phải cần một sức mạnh rất lớn

Đăng nhận xét

Cám ơn đã đọc bài viết!
- Mọi thắc mắc, gợi ý hoặc bình luận xin chia sẻ bên dưới hoặc Gửi thư hay Báo lỗi
- Hãy viết bằng tiếng Việt có dấu để mọi người dễ đọc hơn!
- Chèn link bằng thẻ: <a href="Link" rel="nofollow">Tên</a>
- Tạo chữ <b>đậm</b> <i>Ngiêng</i>
Thank You!