05/07/2016

Điểm lỗi trong bộ luật Hình sự 2015

Tác giả: Mõ Làng viết lúc 05/07/2016 | 5.7.16

Mõ: Nhân vô thập toàn. Thật may khi những người có trách nhiệm (Quốc hội) đã dũng cảm thừa nhận và không thông qua Bộ luật Hình sự năm 2015. Có sai ắt sẽ phải có sửa và đương nhiên sẽ phải có người đứng ra nhận trách nhiệm. Tuy nhiên, đó là một tín hiệu đáng mừng khi những đại biểu của nhân dân đã không ngại bị chê trách và thiết nghĩ đó là điều mà người dân cần nhất ở họ. 

Bộ luật hình sự 2015 được nhiều nhà xuất bản phát hành. Ảnh: V.Đ.

Theo ông Đinh Văn Quế - nguyên Chánh tòa hình sự TAND Tối cao: Bộ luật hình sự 2015 không chỉ có 3 lỗi nghiêm trọng. Vị này còn chỉ ra nhiều nội dung “có vấn đề” của bộ luật.

Chia sẻ với tờ Pháp Luật TP HCM, luật sư Vũ Xuân Hoằng (Đoàn Luật sư TP HCM) cho biết, ông đã phát hiện cuốn Bộ luật hình sự (BLHS 2015) do Nhà xuất bản (NXB) Chính trị Quốc gia - Sự thật ấn hành có một số lỗi nghiêm trọng.
Trùng lặp về tình tiết định khung hình phạt
Cụ thể, tại Điều 249 (tội Tàng trữ trái phép chất ma túy), điểm h khoản 2 quy định trùng lắp về trọng lượng ma túy với điểm c khoản 3. Cụ thể: “Lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa hoặc lá cây côca có khối lượng từ 25 kg đến dưới 75 kg”.

Tương tự, tại Điều 250 (tội Vận chuyển trái phép chất ma túy), điểm d khoản 1 quy định trùng lắp về trọng lượng ma túy với điểm i khoản 2 là “Lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa hoặc lá cây côca có khối lượng từ 10 kg đến dưới 25 kg”.Như vậy, gặp trường hợp người phạm tội tàng trữ trái phép từ 25 kg đến dưới 75 kg lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa hoặc lá cây côca thì các cơ quan tố tụng sẽ không biết xử lý theo khoản 2 (mức án từ 5 - 10 năm tù) hay khoản 3 (mức án từ 10 - 15 năm tù).

Tức là khi người phạm tội vận chuyển trái phép từ 10 kg đến dưới 25 kg lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa hoặc lá cây côca, các cơ quan tố tụng sẽ không biết xử lý theo khoản 1 (mức án từ 2 - 7 năm tù) hay khoản 2 (mức án từ 7 - 15 năm tù).

Chưa hết, tại Điều 252 (tội Chiếm đoạt chất ma túy), điểm d khoản 1 quy định trùng lắp về trọng lượng ma túy với điểm h khoản 2. Cụ thể: “Lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa hoặc lá cây côca có khối lượng từ 10 kg đến dưới 25 kg”.

Tức là khi người phạm tội chiếm đoạt từ 10 kg đến dưới 25 kg lá, rễ, thân, cành, hoa, quả cây cần sa hoặc lá cây côca, các cơ quan tố tụng sẽ không biết xử lý theo khoản 1 (mức án từ 1 - 5 năm tù) hay khoản 2 (mức án từ 5 - 10 năm tù).

Theo nhận định của luật sư Hoằng, lỗi trùng lặp trong BLHS 2015 trên không phải là lỗi in sai của NXB.
Không chỉ có 3 lỗi nghiêm trọng
Chia sẻ trên tờ Công an TP HCM, luật sư Đinh Văn Quế (nguyên Chánh tòa hình sự TAND Tối cao cho rằng, ngoài Điều 249, Điều 250, Điều 252 BLHS 2015 bị trùng lặp tình tiết định khung hình phạt, còn Điều 337 quy định tội Cố ý làm lộ bí mật nhà nước; tội chiếm đoạt, mua bán, tiêu hủy tài liệu bí mật nhà nước.

Tên của điều luật quy định hai tội với 4 hành vi: cố ý làm lộ bí mật nhà nước; tội chiếm đoạt, mua bán, tiêu hủy tài liệu bí mật nhà nước. Nhưng khoản 1 của điều luật này lại chỉ quy định một tội với một hành vi “cố ý làm lộ hoặc mua bán bí mật nhà nước”, còn 3 hành vi: chiếm đoạt, mua bán, tiêu hủy tài liệu bí mật nhà nước thì không thấy đâu nữa.
Luật sư Đinh Văn Quế phân tích điều 337 BLHS 2015. Ảnh: V.Đ.

Theo nguyên Chánh tòa hình sự TAND Tối cao, nghiên cứu kỹ BLHS 2015, còn thấy một số điều luật nếu không có giải thích hoặc hướng dẫn thì không thể áp dụng được. Ví dụ: Điều 175 (Điều 140 BLHS 1999) quy định về tội Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản, đã bỏ tình tiết “bỏ trốn để chiếm đoạt” - trước đây quy định tại điểm a khoản 1 Điều 140 BLHS.

Vậy kể từ ngày 1/7/2016 (BLHS 2015 có hiệu lực) trở đi, cứ vay mượn, thuê tài sản của người khác rồi bỏ trốn để chiếm đoạt thì không phạm tội sao? - luật sư Quế đặt câu hỏi.

Còn nữa, theo quy định tại Điều 12 về Tuổi chịu trách nhiệm hình sự, thì người từ đủ 14 tuổi trở lên, nhưng chưa đủ 16 tuổi chỉ phải chịu trách nhiệm hình sự về một số tội đã được liệt kê trong điều luật, còn các tội phạm khác không được “liệt kê” tại Điều 12 thì không phải chịu trách nhiệm hình sự như tội: Chiếm đoạt tàu bay tàu thủy (điều 278); Cản trở giao thông đường không; Tham ô tài sản với vai trò đồng phạm (Điều 353); Nhận hối lộ với vai trò đồng phạm (Điều 354)… và nếu chịu khó rà soát có thể thấy còn nhiều tội phạm cũng rất cần thiết buộc người từ đủ 15 tuổi đến dưới 16 tuổi phải chịu trách nhiệm hình sự, trong khi đó thì lại quy định họ phải chịu trách nhiệm hình sự về tội Trộm cắp tài sản (Điều 173); tội Hủy hoại hoặc làm hư hỏng tài sản (Điều 178).

Tương tự, tại Điều 14 BLHS 2015 về Chuẩn bị phạm tội, khoản 1 quy định: “Chuẩn bị phạm tội là tìm kiếm, sửa soạn công cụ, phương tiện hoặc tạo ra những điều kiện khác để thực hiện tội phạm hoặc thành lập, tham gia nhóm tội phạm trừ trường hợp quy định tại Điều 109, điểm a khoản 2 Điều 113 hoặc điểm a khoản 2 Điều 299 của Bộ luật này”.

Nhưng khoản 2 của điều luật vẫn quy định: “Người chuẩn bị phạm một trong các tội sau đây thì phải chịu trách nhiệm hình sự, trong đó có tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân (Điều 113)... Trong khi đó thì có nhiều tội phạm người chuẩn bị phạm tội sẽ “thoát” vì không được liệt kê tại khoản 2 Điều 14 như: Chuẩn bị phạm tội tham ô tài sản; chuẩn bị phạm tội nhận hối lộ…
Bộ luật hình sự sai sót, ai chịu trách nhiệm?
Ngày 27/6, Ủy ban Thường vụ Quốc hội có cuộc họp với trưởng đoàn đại biểu Quốc hội các tỉnh, TP để bàn việc hoãn thi hành BLHS 2015 vì những sai sót nghiêm trọng.

Theo nguồn tin của tờ Tuổi Trẻ, sau khi có phân tích của giới chuyên gia, dư luận, Ủy ban Tư pháp của Quốc hội đã tiến hành rà soát tổng thể bộ luật. Kết quả cho thấy có tới hơn 90 nội dung cần sửa đổi.

Trước tình hình đó, lãnh đạo Ủy ban Tư pháp gấp rút báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội và các cơ quan có thẩm quyền. Sau một thời gian cân nhắc, thảo luận, Ủy ban Thường vụ Quốc hội triệu tập các trưởng đoàn ĐBQH khóa XIII chỉ 3 ngày trước khi Bộ luật hình sự có hiệu lực thi hành (ngày 1/7/2016).

Vẫn theo tờ bào này, đây là lần thứ 2 Quốc hội khóa XIII phải sửa đổi một đạo luật khi nó còn chưa có hiệu lực thi hành (lần thứ nhất là sửa điều 60 Luật bảo hiểm xã hội). Lỗi lần này nghiêm trọng hơn lần trước rất nhiều.

“Đoàn ĐBQH chúng tôi triệu tập cuộc họp vào ngày 28/6, sau đó biểu quyết ngay, bởi dự kiến ngày 30/6 Quốc hội đã phải ban hành nghị quyết cho lùi thời điểm bộ luật có hiệu lực thi hành. Đây là chuyện rất hy hữu. Bộ luật có quá nhiều lỗi, chắc chắn phải sửa mới thi hành được. Quốc hội có lỗi với dân, lỗi trước hết thuộc về gần 500 đại biểu đã biểu quyết thông qua bộ luật” - trưởng Đoàn ĐBQH tỉnh Nam Định Nguyễn Anh Sơn trao đổi với phóng viên báo Tuổi Trẻ.
Sáng ngày 27/11/2015, Quốc hội đã biểu quyết thông qua Bộ luật hình sự (sửa đổi) với 84,01% số đại biểu Quốc hội tán thành. Bộ luật này có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2016.

Trao đổi qua điện thoại với phóng viên tờ báo này, nguyên bộ trưởng Bộ Tư pháp Hà Hùng Cường cho biết khi còn là bộ trưởng, sau khi nhận được phản ứng từ dư luận như nêu trên, ông đã kiến nghị Ủy ban Thường vụ Quốc hội ban hành nghị quyết giải thích một số nội dung, cho đến khi Quốc hội khóa XIV sửa sai.

“Việc quy trách nhiệm chắc chắn là không tránh khỏi. Chúng tôi là những người trình dự án luật, sau đó Ủy ban Tư pháp thẩm tra. Nhiều nội dung có quan điểm khác nhau trong quá trình soạn thảo, nhưng cuối cùng thông qua thuộc thẩm quyền của Quốc hội".

"Tôi cũng là một đại biểu. Giờ nhìn lại thì thấy rằng một bộ luật lớn như vậy mà làm cập rập quá, cá nhân tôi cũng từng đề nghị phải có thêm thời gian nhưng không được chấp nhận” - ông Cường nói.

Đề cập đến Điều 292 (tội Cung cấp dịch vụ trái phép trên mạng máy tính, mạng viễn thông) khiến cộng đồng startup và cộng đồng doanh nghiệp Việt lo lắng, luật sư Phan Trung Hoài - Phó Chủ tịch Liên đoàn luật sư Việt Nam khẳng định với Zing.vn: Chúng tôi là những người có những phát hiện đầu tiên liên quan đến những thiếu sót. Trong các diễn đàn, các luật sư cũng đã có ý kiến.

"Trong Bộ luật hình sự thì từ trước đến nay chưa có sai gì, nhưng trong đời sống thực tiễn, luật bảo hiểm xã hội đã phải sửa trước khi hiệu lực ban hành. Nói chung đây là một vấn đề rất hay nhưng có nhiều vấn đề phức tạp liên quan đến pháp lý nên chúng tôi sẽ có ý kiến với cơ quan chức năng", luật sư Hoài nói.
Vân Thanh
Nguồn Zing

11 nhận xét

15:23 5 tháng 7, 2016 Reply

Nhân vô thập toàn, kẻ biết sai và sửa sai mới là những người đáng kính. Bộ luật Hình sự là một trong những bộ luật quan trọng nhất. Vì vậy,không thể để một bộ luật mà vẫn còn sai sót có thể có hiệu lực thi hành. Rất may là quốc hội đã có quyết dịnh sáng suốt khi lùi hạn có hiệu lực thi hành bộ luật này.

22:04 5 tháng 7, 2016 Reply

một bộ luật quan trọng không thể có nhiều sai sót như vậy được, bao nhiêu con người đã biểu quyết thông qua bộ luật họ nghĩ gì trước tình trạng này, họ cần nhìn nhận lại cho đúng vai trò và trách nhiệm của mình để đúng với sự kì vọng của người dân, nhận sai và sửa chữa sai sót là điều đáng mừng

07:40 6 tháng 7, 2016 Reply

Một bộ luật lớn mà mắc phải những lỗi sai cơ bản đến nghiêm trọng như vậy thì thật tắc trách. Không đổ lỗi tất cả vì vấn đề thời gian, những đại biểu cũng cần có trách nhiệm trong vấn đề này. Nếu như bộ luật lỗi này được đưa vào thi hành thì không biết sẽ có chuyện gì xảy ra. Không biết những người sử dụng và bảo vệ pháp luật sẽ vận dụng những điều luật thiếu sót đó như thế nào?

09:19 6 tháng 7, 2016 Reply

"SAI THÌ SỬA, CHỬA THÌ ĐẺ", nếu như luật pháp ban hành ra mà sai tyhif cũng xác định luôn, vì đó là một kim chi nam cho mọi hoạt động của công dân
NÊN MONG rằng nhuwgx người làm luật có trách nhiềm một tí, đừng có bỏ bê tới lúc thẩm định lại để ra những lỗi lầm như thế, mất quan điêm ra

09:26 6 tháng 7, 2016 Reply

Nói cũng có lí đây bạn ạ
Nhưng mà một bộ luật như thế này mang ra rồi sửa lại thì nó cũng hơi kì kì
Tuy nhiên, mong là sẽ cẩn thận để không bị lần sau như theese nữa,
Chứ không thì cơ quan lập pháp mất uy tìn với nhân dân lắm

09:29 6 tháng 7, 2016 Reply

Thời địa này là thời đại nói thẳng nói thật, mọi sự thật khách quan đều được tôn trọng vì thế mà với bộ luật Hình Sự 2015 khi chưa thực sự là một bộ luật hoàn hảo thì đương nhiên sẽ phải có thời gian chính lý để bổ sung đây là điều hoàn toàn có thể chấp nhận và ủng hộ hoàn toàn được

21:15 6 tháng 7, 2016 Reply

Dám nhận sai, dám sửa thì không có gì có thể trách cứ mà càng thể hiện trách nhiệm của nhưng người đại biểu đại diện cho lợi ích của nhân dân. Bộ luật hình sự là rất quan trọng nên cần sự sửa đổi cho đúng, đủ và ngày càng hoàn thiện bộ luật. Sau khi sửa đổi bộ luật đã được thông qua và có hiệu lực thi hành.

15:40 7 tháng 7, 2016 Reply

Đúng vậy, mong rằng những người làm luật phải thật trách nhiệm vì thực thi pháp luật rồi có thể ảnh hưởng đến nhiều người, nhưng đáng mừng là biết sai biết thừa nhận và biết sửa thì đó là điều tốt, đáng hoan nghênh, chỉ sợ không ai chịu thừa nhận thì mãi mãi không tiến bộ được

20:15 7 tháng 7, 2016 Reply

đúng là phải nhận thấy cái sai của mình để kịp thời sửa chữa trước khi bộ luật mới có hiệu lực thi hành, vì khi ấy việc sửa chữa sẽ không phải là chuyện dễ nữa, đáng mừng hơn là những người có trách nhiệm đã nghiêm túc lắng nghe và tiếp thu những đóng góp quý báu để hoàn thành tốt các nhiệm vụ của mình

16:25 26 tháng 7, 2016 Reply

Với những gì mà bộ luật hình sự đưa ra có thể có những điều khoản chưa hoàn toàn đúng sự thật tuy nhiên nó cũng đúng để chúng ta đưa ra thêm những nhận định và dần dần hoàn thiện đi vào hoạt động một cách chính xác hơn nữa chứ không phải những gì trên giấy tờ ghi để cho bộ luật này có thể làm thước đo, làm chuẩn mực để cho hệ thông pháp luật được hoàn chỉnh.

Đăng nhận xét

Cám ơn đã đọc bài viết!
- Mọi thắc mắc, gợi ý hoặc bình luận xin chia sẻ bên dưới hoặc Gửi thư hay Báo lỗi
- Hãy viết bằng tiếng Việt có dấu để mọi người dễ đọc hơn!
- Chèn link bằng thẻ: <a href="Link" rel="nofollow">Tên</a>
- Tạo chữ <b>đậm</b> <i>Ngiêng</i>
Thank You!